Strona bierna, czyli the Passive Voice, pojawia się w arkuszach maturalnych regularnie. Nie tylko w zadaniach gramatycznych, ale też w wypracowaniach, słuchaniu i czytaniu ze zrozumieniem. To konstrukcja, która potrafi dodać Twoim wypowiedziom klasy, a jednocześnie… bywa źródłem frustracji. Wielu uczniów mówi: „Rozumiem, co to znaczy, ale nie wiem, jak tego użyć.” Brzmi znajomo?
Warto wiedzieć, że strona bierna nie jest wymysłem egzaminatorów. W języku angielskim naprawdę się jej używa — w artykułach, raportach, wiadomościach czy formalnych wypowiedziach. Mówiąc:
The bridge was built in 1995.
skupiasz się na czynności (zbudowaniu mostu), a nie na tym, kto to zrobił. Taki sposób mówienia brzmi naturalnie i bardziej profesjonalnie. A to właśnie tego oczekują od Ciebie egzaminatorzy na maturze rozszerzonej.
Zrozumienie konstrukcji strony biernej krok po kroku
Zasada jest prosta: zamieniamy stronę czynną (active) na bierną (passive). W praktyce wygląda to tak:
| Strona czynna | Strona bierna |
|---|---|
| The teacher explains the rules. | The rules are explained by the teacher. |
| Someone cleaned the room. | The room was cleaned. |
| They will finish the work soon. | The work will be finished soon. |
Schemat jest zawsze ten sam:
to be + past participle (III forma czasownika)
Oczywiście, forma czasownika to be zmienia się w zależności od czasu, w jakim mówimy. Dla przykładu:
Present Simple → am/is/are + past participle
Past Simple → was/were + past participle
Future Simple → will be + past participle
Present Perfect → has/have been + past participle
Najwięcej błędów uczniowie popełniają przy dostosowywaniu „to be” do odpowiedniego czasu. Dlatego dobrym sposobem na naukę jest… wizualne rozpisanie schematów na kartce i przypięcie ich nad biurkiem.
W jakich sytuacjach używać strony biernej?
W języku polskim używamy jej rzadziej, dlatego wielu uczniów automatycznie tłumaczy zdania w stronie czynnej. Ale w angielskim strona bierna jest znacznie częstsza, zwłaszcza w kontekstach oficjalnych lub gdy nie wiemy, kto coś zrobił.
Kiedy wykonawca czynności nie jest ważny:
The window was broken. (nie interesuje nas, kto to zrobił)Kiedy chcemy zabrzmieć bardziej formalnie:
The report will be submitted tomorrow.Kiedy skupiamy się na wyniku, a nie na osobie:
The cake has been eaten.
Niektórzy nauczyciele radzą, by traktować stronę bierną jak sposób „odwrócenia uwagi od sprawcy”. To świetna metoda myślenia o niej – dzięki temu naturalnie czujesz, kiedy warto jej użyć.
Często spotykane błędy – jak ich uniknąć?
Maturzyści mają kilka typowych potknięć, które łatwo wyeliminować, jeśli wiesz, gdzie leży problem.
Błąd 1: użycie złej formy czasownika „to be”.
❌ The house is build in 2001.
✅ The house was built in 2001.
Błąd 2: zapominanie o III formie czasownika.
❌ The work was finish yesterday.
✅ The work was finished yesterday.
Błąd 3: tłumaczenie dosłowne z polskiego.
❌ It was happened.
✅ It happened. (bo „happen” nie ma strony biernej)
Dobrą praktyką jest stworzenie sobie listy czasowników, których nie używa się w stronie biernej, np. have, belong, resemble, seem.
Jak trenować stronę bierną przed maturą?
Nauka teorii to jedno, ale klucz tkwi w praktyce. Oto kilka sprawdzonych sposobów, które polecamy uczniom w naszej szkole językowej ŁOSIEM:
Przepisz fragmenty wiadomości z gazet w stronie czynnej i przekształć je na bierną.
Przykład:Active: They announced new safety rules.
Passive: New safety rules were announced.
Twórz własne zdania z życia codziennego. Np.: My phone was stolen yesterday.
Słuchaj podcastów i wyłapuj zdania w stronie biernej. Pomaga to osłuchać się z konstrukcją w naturalnym kontekście.
Ćwicz mówienie! Wypowiedz na głos każde nowe zdanie, zamiast tylko je zapisać.
Wielu uczniów po kilku lekcjach z naszymi lektorami przyznaje, że po raz pierwszy zrozumieli, a nie tylko zapamiętali stronę bierną. Jeśli też chcesz w końcu uporządkować te zagadnienia, kliknij w baner w artykule i zapisz się na zajęcia próbne – zobaczysz, że można to ogarnąć w lekki sposób.
Strona bierna w czasach – jak nie pogubić się w gramatyce?
Najlepszym sposobem na opanowanie wszystkich form jest ułożenie prostego systemu skojarzeń. Spójrz:
| Czas | Konstrukcja | Przykład |
|---|---|---|
| Present Simple | am/is/are + III forma | The room is cleaned every day. |
| Past Simple | was/were + III forma | The room was cleaned yesterday. |
| Future Simple | will be + III forma | The room will be cleaned tomorrow. |
| Present Perfect | has/have been + III forma | The room has been cleaned already. |
| Past Perfect | had been + III forma | The room had been cleaned before they arrived. |
| Going to Future | is/are going to be + III forma | The project is going to be finished soon. |
Jeśli chcesz to utrwalić, stwórz własny zestaw zdań na każdy czas. To jedno z najbardziej skutecznych ćwiczeń przed maturą – zamiast czytać suchą teorię, budujesz mięśnie językowe poprzez praktykę.
Jak wykorzystać stronę bierną w wypracowaniach maturalnych?
Strona bierna może sprawić, że Twoja praca zabrzmi dojrzalej i bardziej naturalnie. Zamiast pisać:
People think that…
możesz użyć:
It is thought that…
Takie konstrukcje są uwielbiane przez egzaminatorów, bo pokazują, że potrafisz posługiwać się angielskim w bardziej zaawansowany sposób. Inne przydatne zwroty, które możesz wykorzystać w rozprawkach lub artykułach:
It is believed that…
It is known that…
It has been proven that…
Zastosowanie ich w wypracowaniu zwiększa szansę na wyższą ocenę za zakres struktur gramatycznych.
Jak się nie stresować stroną bierną na egzaminie?
W dniu matury najważniejsze to nie panikować. Jeśli nie pamiętasz, jak dokładnie wygląda forma w danym czasie, spróbuj napisać zdanie inaczej – prościej, ale poprawnie. Matura to nie konkurs na najtrudniejsze zdania, tylko test komunikacji.
Jednak najlepiej jest dojść do etapu, w którym strona bierna przychodzi naturalnie. Dlatego regularne ćwiczenia, powtórki i rozmowy z lektorem to klucz do sukcesu. W ŁOSIEM uczymy tak, żebyś zrozumiał, a nie tylko „wkuł”. Zajęcia są praktyczne, oparte na dialogach i przykładach z życia, więc gramatyka sama „wchodzi do głowy”.
Strona bierna – prosta, jeśli ją poczujesz
Opanowanie strony biernej to nie kwestia szczęścia, lecz systematycznej pracy i zrozumienia. Kiedy przestaniesz ją traktować jak suchą regułkę, a zaczniesz dostrzegać jej logikę, zobaczysz, że to jeden z najbardziej przydatnych elementów angielskiego. Dzięki niej Twoje wypowiedzi brzmią dojrzale, a matura staje się mniej stresująca.
Zacznij ćwiczyć dziś – samodzielnie, z fiszkami, filmami lub jeszcze lepiej: na zajęciach w ŁOSIEM, gdzie uczymy bez nudy, ale z efektami.
Cześć! Jesteśmy ŁOSIEM – nowoczesną szkołą językową, która łączy pasję do nauczania z innowacyjnymi metodami edukacji. Oferujemy zajęcia stacjonarne oraz e-korepetycje z języka angielskiego, niemieckiego, matematyki i programowania. Nasze placówki znajdują się w Nowym Tomyślu, Opalenicy i Grodzisku Wielkopolskim.
Potrzebujesz korepetycji? Zadzwoń – 667 213 252!
Dodaj komentarz